Видео - Ublife.mn

Аутизм тусгаарлах эмгэг биш

khulan — Sun, 21 Sep 2025 15:09:25 +0800

Та аутизмын тухай мэдэх үү?

“Оюурах” төвийн эмч Ц.Мөнх-Эрдэнэ “Dr. UNURUU” подкастад аутизмын талаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгч ярилцсаныг та бүхэнд хүргэж байна.

Сэдвүүд:

00:01-02:54 Танилцуулга

02:55-04:07 Аутизм болон Дауны синдром ялгаа

04:08-06:09 Аутизм тархалт монголд

06:10-13:48 Аутизм механизм тайлбарлаж өгөв

13:49-16:00 Аутизм шалтгаан

16:01-18:58 Улаанбурханы вакцин Аутизмд нөлөөлж байгаа юу?

18:59-27:08 Аутизмын төрөл

27:09-33:30 Онцгой чадвартай Аутизм

33:31-36:23 Аутизм гэж бодож байвал хаана хандах вэ?

36:24-37:50 Хэвийн хүүхэд Аутизм гэж андуурагдах тохиолдол бий юу?

37:51-39:08 Аутизм үүнээс хойш байх боломжгүй гэх насны заалт бий юу?

39:09-41:24 Хоёр насны синдром Аутизмтай андуурагдах уу?

41:25-46:40 Аутизм удамшдаг уу?

46:41-50:49 Аутизмтай хүүхдийг сургууль, цэцэрлэгт гадуурхах хандлага байна

50:50-52:48 Аутизм оношлогоо

52:49-1:00:33; Аутизм эмчилгээ

1:00:34-1:07:55 Хүүхэд оройтож хэлд орох
1:07:56-1:16:37 Аутизмтай хүүхдийн зөвөөр ойлгох

"Амьдрал" дууны солонгос ковер

khulan — Sun, 07 Sep 2025 23:50:18 +0800

МУАЖ С.Жавхлангийн "Амьдрал" дууг AI ашиглан солонгос хэлээр коверлон "AI Cassete Youtube Channel" олон нийтийн сүлжээнд цацсаныг хүмүүс ориг нь солонгос дуу байжээ хэмээн гуйвуулан түгээх болжээ. Ямартай ч С.Жавхлан зохиогчийн эрхийн асуудал хөндвөл энэ коверыг шууд устгах болно гэдгээ дээрх сувгаас мэдэгдсэн байна.

Бичлэгийг ЭНД ДАРж үзнэ үү.

Таанын үнэр ханхалсан тал нутгийн бяслаг

erka — Fri, 05 Sep 2025 10:01:46 +0800

Цэмбэгэр Дээгий шинэ уран бүтээлээ цацлаа

khulan — Thu, 14 Aug 2025 22:52:59 +0800

Монголын орчин үеийн хөгжмийн ертөнцөд өөрийн өнгө төрх, тууштай хөдөлмөрч уран бүтээлч хэмээн үнэлэгддэг дуучин Ганболдын Дэлгэрцогт юм. Тэрээр шинэ уран бүтээлээ сонсогчдод хүргэлээ. Түүнийг фэнүүд нь, баг хамт олон нь “Цэмбэгэр Дээгий” гэж хочлодог гэнэ. Тэрээр элдэв шоу, хэл амнаас хол байж өөрийн уран бүтээлдээ төвлөрдөг цөөн уран бүтээлчдийн нэг юм.“Амьдрал итгэл” хэмээх шинэ бүтээлдээ тэрээр: “Баяр гунигийн дундуур амьдраад л байна Уучилж алхах тусам солонго татна” хэмээн уран яруу үг, утга төгөлдөр агуулгийг хослуулжээ.
Шинэ уран бүтээл цацагдсан даруйд сошиал орчинд эерэг мэдрэмж өгч сонсогчдын анхаарлыг татаад байна. Хөгжим судлаачдын зүгээс ч түүний бүтээлүүдийг чанартай, мэдрэмжтэй, агуулга сайтай хэмээн үнэлдэг.
“Цэмбэгэр Дээгий”-ийн шинэхэн дууг сонирхон сонсож, амьдралд итгэх итгэлийн галаа асаацгаая.

Тохиролцохгүй тохироон дээр тоглуулсан эрх

khulan — Wed, 04 Jun 2025 10:00:23 +0800

"Дахин төлөвлөлт" нэрийн дор үйлдэгдэж буй хүний эрхийн зөрчлийн нэг жишээгээр ХАА-н хангамжийн ажилчдын 27-р байрныхан нэрлэгдэж байна. Тус байрыг дахин төлөвлөн барилгажуулах төсөл хэрэгжүүлэгчийг сонгон шалгаруулахаас эхлээд үйл ажиллагаа нь Үндсэн хууль болон холбогдох бусад хууль, журмыг зөрчсөн гэж үзэн, оршин суугчид нь эрхээ сэргээж, хамгаалахаар шүүхэд хандаад байгаа юм. Асуудлыг бид тодруулж, дүгнэлтийг танд үлдээв.

Ж.Ганбаатар: Уран уусган олборлох аргыг 400 метрийн гүнээс дээш ашиглахыг хориглосон

khulan — Wed, 23 Apr 2025 23:20:31 +0800

Говийн бүсийн гүний усны ай савын 3 дахь бассейн бүхий газар нутагт уран олборлохоор Монгол Улс Франц Улстай гэрээ хийгээд буй. Энэ хүрээнд Нийгэм судлаач, эрх зүйч, Гамшгийн эсрэг үндэсний төвийн Ерөнхий зохицуулагч, Канад Улс дах Торонтогийн гамшгийн бага хурлын орон нутаг дах бие даасан шинжээч Ж.Ганбаатартай хийсэн ярилцлагыг Та бүхэнд цувралаар хүргэж байна.

Эх сурвалж: linz.mn

"Сархинагаар хийж, хээлсэн хувцсаараа гоёж тэмцээнд оролцлоо"

khulan — Sun, 02 Feb 2025 18:15:10 +0800

“Түмэн тэмээний баяр”-ын "Тэмээтэй сайхан хос"-ын шалгаруулалтанд оролцсон ээж, хүү хоёрыг онцолж байна. Учир нь малын сархинаг, үс, ноос, түүхий эдээр хийсэн үндэсний хувцас, хэрэглэлээр гоёсон тэд олны анхаарлын төвд байлаа. 2022, 2023 оны Буухиа тэмцээнд дэд байранд орж, энэ жил анх удаа энэ төрөлд оролцохоор зорин ирсэн Өмнөговь аймгийн Ханхонгор сумын малчин Тамарын Нэргүй, түүний хүү залуу малчин Өлзийсүрэнгийн Батзаяа нартай уулзацгаая. Тэдний гэр бүлийн оюун санаанаас бүтсэн өвөрмөц бүтээл, үнэт өв соёлын тухай сонирхолтой ярилцлагыг хүлээн авна уу.

-Та бүхэнд баярын өдрийн мэнд хүргэе.

-Баярлалаа. Энэ сайхан баярын мэндийг та бүхэнд болон танай уншигч, үзэгчдэд бас хүргэж байна.

-Эсгий дээл тэргүүтэй өмсгөл, зүүсгэл олны дундаас онцгой содон харагдлаа. Танай гэр бүл “Тэмээтэй сайхан хос”-ын тэмцээнд хэзээнээс бэлдэж, ямар онцлогийг харуулахыг зорьж ирсэн бэ?

-Хамгийн түрүүнд би сайхан хосын тэмцээнд юугаар орох вэ гэж бодсон. Ингээд малын гаралтай бүтээгдэхүүнийг өөрийн гараар урлан хувцас хийгээд орж байна. Тэмээнийхээ чимэглэлүүдийг ч бүгдийг нь эрт үеийн жинчин цуваагаар сэдэвлэн хийсэн. Хүү бид хоёр энэ тэмцээнд оролцохдоо байх ёстой бүхий л зүйлээ бэлдэж оролцсон. Даалин, аягавч, шанх гэх мэт. Хамгийн гол нь малын гаралтай бүтээгдэхүүнээр бүх юмаа гар аргаар хийж бүтээлээ.

-Та илүү дэлгэрэнгүй тайлбарлаж өгч болох уу?

-Миний бүтээлд бага малын цоохор сархинаг, эсгий, тэмээний ноос гурав л орсон.

Дээр нь бага малын шаарны яс, тэмээний шилээр хэт хутга, гаанс зэргийг цоёо цохилуураар хийсэн. Дээр үеийн шанхыг эсгий дээр тэмээний утас, шаарны ясаар орлуулж хийсэн юм. Хос Монгол гутлаа цоохор сархинагаар хийсэн. Хос малгайны хувьд эсгий дээр сархинагаар хээлээд хурганы арьсаар өнгөлсөн.

-Хээнийхээ утга учрыг тайлбарлаж өгөөч.

-Би цагаан торгыг товгор хээтэй үйтэн хуар гэдгээр төсөөлж, эсгий дээлэн дээр сархинаган хээ тавьж гадуур нь хүрээлж хийсэн. Торго шиг хээ нийлүүлж урласан юм. Алсаас харсан хүн бол үйтэн хуар гэж харах байх гэж бодож байгаа.

-Хувцас эдлэлээ хийхэд хэдий хугацааг зарцуулсан бол?

-Урлаж хийхэд ойролцоогоор хагас жилийн хугацаа орсон. Хэрэв бэлэн боловсруулсан бүтээгдэхүүнтэй байсан бол 7 хоногийн дотор хийчихнэ. Ерөнхийдөө би энэ уралдаанд оролцох гэж жил гаруй хугацаанд бодож, бэлдэж оролцлоо.

-Энэ урлалыг үр хүүхдүүддээ уламжлуулан үлдээх ажлыг та орхиогүй нь мэдээж. Гэр бүл тань энэ тал дээр хэр ач холбогдол өгдөг вэ?

-Манай хүүхдүүд бүгд хийнэ. Одоо Батзаяа хүүгийн маань зүүсэн хэт хутга, бүс зэрэг хэрэглэлүүдээ өөрөө хийж урласан. Ач зээ нар, үр үндсээрээ л урлаж байна даа.

Залуу малчин Ө.Батзаяатай үргэлжлүүлэн ярилцлаа.

-Сайхан хосын тэмцээнд та ээжтэйгээ хослон оролцсон нь бахархмаар сайхан харагдаж байна. Таны өмсгөл зүүсгэл өвөрмөц бөгөөд энэ бүгдийг өөрөө хийсэн нь гайхалтай сайхан санагдаж байна. Ер нь залуу үеийнхэн өв уламжлалаа тээж явахын ач холбогдлыг та юу гэж боддог вэ. Залууст юу гэж хэлэхийг хүсдэг вэ?

-Юун түрүүнд “Түмэн тэмээний баяр”-ын мэнд хүргэе. Би ээжийгээ дагаж гар урлалд суралцан хөдөлмөрлөж, ган элдүүр, ширмэл ширдэг, эсгий бурантаг, ноос, ногт хийх арга ухаанд суралцаж, авч үлдэхийг хичээж яваа нэгэн. Мөн цаашдаа бусдад өвлүүлэн үлдээхийн төлөө тэмээчиддээ үлгэрлэн, нэг ёсондоо үнэт эд, алт мөнгөөр бус ээжийн минь оюун ухаанаар бүтдэг гайхамшигт бүтээл, сэтгэн бодсон чадвар бүхнээр гоёж явна даа. Залуу малчдадаа, малынхаа түүхий эд бүрийг боловсруулбал юм юм хийж болдог гэдгийг хэлмээр байна.

-Сэтгэл, хөдөлмөр шингэсэн ийм бүтээлүүд хосгүй үнэ цэнтэй, Монгол гэр бүлийн, Монголын үнэт өв уламжлал болох учиртай. Тиймээс залуу гэр бүлүүд энэ тал дээр ямар санаачлагатай байх хэрэгтэй гэж бодож байна вэ?

-Ер нь нутгийн таньж мэддэг ахмад уран бүтээлчдийг зорьж очин суралцаасай. Бүтээлүүдийг нь үзэж сонирхоод, арга замыг нь заалгаж, авч үлдэх сэтгэл, зүтгэл, санаачлага залуу үеийнхэнд маш чухал. Жишээ нь ээж бид хоёрын хувцсанд үйлдвэрийн утас нэг ч ороогүй, ширлэсэн оёдол, сархинагийн эмжээр нь хүртэл тэмээний ноосон утас юм.

Дахин давтагдашгүй, хаа ч байхгүй бүтээлийг түмэн олондоо хүргэж баяртаа оролцлоо. Энэ мэтээр үндэсний өв соёлоороо гоёж гангаран түгээн дэлгэрүүлэх нь зөв зүйтэй гэж бодож байна.

Бэлтгэсэн: Я.Хулан

"Хар тас" хамтлагийн домогт "Snap"-тай хамтарсан тоглолтыг шууд сувгаар үзэх боломжтой

khulan — Sat, 28 Dec 2024 09:26:20 +0800

“Хар тас хаа ч явсан сийхгүй”, “Бүрхэг Тэнгэр”, “Газар тэнгэр”, “Санаа минь” , “Охин заяа” зэрэг дуунуудаараа олон нийтийн зүрх сэтгэлд хоногшсон хамтлаг бол “Хар тас”.

Өдгөө тус хамтлагийн 33 жилийн ой болж байгаа бөгөөд тус хамтлагийнхан тоглолт хийж ойгоо шүтэн бишрэгчидтэйгээ хамт нижгэр тэмдэглэх гэж байна.

Тоглолт өнөөдөр /2024.12.28/ Аса аренад болох бөгөөд тоглолтод АНУ-ын домогт "Snap" хамтлаг оролцох юм. Дөрвөн цаг үргэлжлэх тоглолтоор "Snap" хамтлагийг үзэгчид таатай хүлээж авч, үнэхээр доргио байвал хэдэн ч дуу дуулж магадгүй гэнэ шүү. Ямартай ч урьдчилсан байдлаар 1 цомог бүхий 11 дуугаар 30 минутыг үзэгчдэд зориулах хүсэлтийг "Хар тас-ын зүгээс тавьсан аж.

Гурван хэсгээс бүрдэх тоглолтод Монголын old school уран бүтээлчид болох Дайн ба энх, Ice top, Digital, 2 хүү Gavana, Mon Ta Rap, Эрх чөлөө, Mr.Doggs, мөн. МУГЖ Т.Ариунаа, МУСТА Т.Дэлгэрмөрөн нар оролцох юм байна.

Тоглолтын цахим тасалбарыг shoppy.mn сайтаас авах боломжтой бол биет тасалбарыг GS 25 дэлгүүрийн бүх салбараас болон АSA ARENA тасалбарын кассаас худалдан авах боломжтой.

Хилийн чанад дахь Монголчууд тоглолтыг лайваар үзэх боломжтой гэдгийг зохион байгуулагчид хэлж байсан юм. Шууд үзүүлбэрийн эрхийг зөвхөн 88Films эзэмшиж байгаа ба тухайн сувгаас тоглолтыг давхар шууд татаж олон нийтэд үзүүлэх тохиолдолд хариуцлагын асуудал яригдах болохыг мөн анхааруулж байлаа.

Хавдрын эмнэлэгийн орны тоог нэмэгдүүлэх боломжтой боллоо

khulan — Fri, 13 Dec 2024 13:35:02 +0800

УИХ-ын гишүүн Ж.Баясгалан төсөв батлагдсантай холбогдуулан хавдрын эмнэлэгийн орны тоог нэмэгдүүлэх боломтжой болсон талаар тодруулга мэдээлэл өглөө.

АНУ-ын Калифорни мужид ой, хээрийн түймэр гарч, 10.000 гаруй оршин суугчийг нүүлгэн шилжүүлээд байна

khulan — Wed, 11 Dec 2024 13:04:30 +0800

АНУ-ын Калифорни мужийн нутаг дэвсгэрт өчигдөр буюу мягмар гарагт хүчтэй салхи, шуурганы улмаас ой, хээрийн түймэр гарч, Малибу хотын 10.000 орчим оршин суугчийг нүүлгэн шилжүүлжээ. Тус хот нь Номхон далайн эрэг дээр оршдог бөгөөд жуулчид их ирдэг аялал жуулчлалын бүс юм.

Одоогийн байдлаар ой, хээрийн түймэрт олон зуун барилга байгууламж, дэд бүтэц өртөж, тус хотын оршин суугчид тог цахилгаагүй болж, орон гэрээ орхиход хүрээд байна. Түймрийн тархалт нь шөнийн дотор 1097 га.талбай газраас 2713 га.талбай газар хүртэл хурдтайгаар тархсан бөгөөд иргэдийг нүүлгэн шилжүүлэхийг анхааруулсан талаар орон нутгийн Гал түймэртэй тэмцэх газраас мэдээлжээ.

Гал сөнөөгчид шөнийн турш гал түймэртэй тэмцэхээс гадна олон мянган айл өрхийн хаалгыг тогшиж, иргэдийг нүүн шилжилт хийхийг анхааруулсан бөгөөд ой, хээрийн түймрийн голомтод нийт 700 орчим гал сөнөөгч ажиллаж байна. АНУ-ын Калифорни мужид өнөөдрийн байдлаар /2024.12.11/ нийт 7830 удаагийн ой, хээрийн түймэр бүртгэгдэж, 422.979 га талбай шатжээ.

Эх сурвалж: reuters.com

Орчуулсан:Б.Гэрэлзаяа