Бусдыг мөрдөж мөшгөх нь Эрүүгийн хуульд заасан гэмт хэрэг болохыг анхааруулав

Зураг (тайлбар): Улаанбаатар хотын Сүхбаатарын талбай. Bernard Gagnon / Wikimedia Commons, CC0

Хууль бусаар мөрдөж мөшгөх гэмт хэрэг нь 2015 оны Эрүүгийн хуульд шинээр тусгагдсан төрөл бөгөөд хүний эрх, эрх чөлөө, хувь хүний халдашгүй байдлыг хамгаалах эрх зүйн баталгаа юм.

Техник технологи хөгжиж, цахим орчны хэрэглээ нэмэгдсэнтэй холбоотойгоор бусдыг мөрдөж мөшгөх гэмт хэрэг өссөн гэж мэдээлж байна. Прокурорын байгууллагаас сүүлийн гурван жилд хууль бусаар мөрдөж мөшгөх 16 хэрэгт яллах дүгнэлт үйлдэж, шүүхэд шилжүүлж шийдвэрлүүлжээ.

Эрүүгийн хуулийн 13.12 дугаар зүйлд заасны дагуу мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулах эрхгүй этгээд бусдыг мөрдөн мөшгөсөн бол зургаан сараас нэг жил хүртэл хугацаагаар зорчих эрхийг хязгаарлах, эсхүл зургаан сараас нэг жил хүртэл хугацаагаар хорих ял шийтгэнэ.

Харин эрх бүхий албан тушаалтан ажил үүргээ гүйцэтгэх явцдаа хууль зөрчиж мөрдөн шалгах ажиллагаа явуулсан, эсхүл хувийн зорилгоор албаны техник хэрэгслийг ашиглан бусдыг мөрдөж мөшгөсөн бол 5,400-аас 27,000 нэгжтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгох, эсхүл нэг жилээс таван жил хүртэл хугацаагаар хорих ял оногдуулна. Эрүүгийн хуулийн нэг нэгж 1,000 төгрөгтэй тэнцдэг тул энэ нь 5.4–27 сая төгрөгийн торгууль гэсэн үг.

Хуулийн энэ зүйл иргэн, албан тушаалтан хоёуланг хамардаг нь онцлог. Албаны машин, камер, байршил тодорхойлох төхөөрөмж зэрэг хэрэгслийг хувийн зорилгоор ашиглах нь хүнд хэлбэрийн хариуцлагад хамаарна.

Хэрэв хэн нэгэн таныг удаа дараа дагаж мөрдөх, байршлыг тань тагнах, цахим орчинд хяналтдаа байлгах гэх мэт үйлдэл хийж байвал зурвас, дуудлагын түүх, дэлгэцийн зураг зэрэг нотлох баримтаа огноо, цагтай нь хадгалж, цагдаагийн байгууллагад мэдэгдэх нь зүйтэй.